سلامت مردان و زنان
سه شنبه 16 تیر 1405

اضافه‌وزن و چاقی به‌جز عدم تناسب در ظاهر فرد، با یک‌سری از بیماری‌های پوستی ناخوشایند نیز همراهی دارد که اغلب یکی از علل مراجعة این افراد به متخصّص پوست است. اغلب افراد چاق از تیرگی نواحی فلکسور (خم‌کننده) نظیر گردن، کشالة ران‌ها، زیر بغل، زیر سینه‌ها و پلک‌ها شاکی هستند که گاهی نمایی مخملی تیره (آکانتوز نیگریکانس) ایجاد می‌کند و روی آن آویزه‌های پوستی یا گوشواره‌هایی نیز اضافه می‌شود که به‌ویژه در ناحیة گردن و دور چشم منظرة نازیبایی ایجاد می‌کند و اغلب بیماران آن را با زگیل اشتباه می‌گیرند.

چاقی و بیماری‌های پوستی

این تغییرات نشان‌دهندة نوعی مقاومت به هورمون انسولین است و با کاهش وزن تا حدودی برگشت‌پذیر است. این نمای بالینی اگر به‌صورت حاد ظاهر شود، می‌تواند حتّی در زمینة بدخیمی‌ها باشد. آویزه‌های پوستی می‌توانند جنبة ارثی هم داشته باشند و در افراد لاغر هم ایجاد شوند.

ترک‌های پوستی یا استریا نیز می‌تواند در افرادی که به‌صورت ناگهانی اضافه‌وزن پیدا می‌کنند، ایجاد شود که در ابتدا ارغوانی‌رنگ و به‌تدریج سفید می‌شود. این حالت بیشتر در زمان بلوغ، با مصرف کورتون‌ها، در حاملگی و در افرادی که با بدنسازی دچار افزایش بافت عضلانی می‌شوند، دیده می‌شود و متأسّفانه درمان مؤثّری برای آن وجود ندارد.

جالب است بدانیم که ترک‌های ناحیة پاشنة پا نیز در افراد چاق بیشتر گزارش شده است. در مجموع به نظر می‌رسد که تناسب بدنی و کاهش وزن علاوه بر سایر مزایایی که در جهت ارتقای سلامت فرد دارد، در کاهش شدّت این مشکلات پوستی نیز مؤثّر است و قبل از هر اقدام درمانی دیگری توصیه می‌شود.

یکی دیگر از مشکلات، سلولیت و ناهموار شدن پوست در نواحی دچار تجمّع چربی است که درمان‌های مؤثّر بر آن نیز محدود است. ابتلا به انواع عفونت‌های قارچی و عرق‌سوز، به‌ویژه در فصل تابستان به دلیل مرطوب و محبوس ماندن نواحی خم‌کننده یکی دیگر از مشکلات به‌ویژه در افراد چاق است که البته در زمینة اگزمای سبورییک و یا بیماری‌های زمینه‌ای دیگر نظیر دیابت تشدید می‌شود. در این افراد حتّی عفونت‌های کاندیدایی در بین انگشتان دست هم ایجاد می‌شود. از این رو به افراد چاق توصیه می‌شود که از پوشیدن لباس‌های تنگ و الیاف مصنوعی و تماس طولانی با آب اجتناب کنند و نواحی مبتلا را تا حدّ امکان خشک نگه دارند.

عفونت‌های سطحی و عمقی فولیکول مو در نواحی زیر شکم، سینه‌ها، باسن و ران‌ها در افراد چاق شایع‌تر است، حتّی بعضی از بیماری‌های پوستی نظیر لیکن پلانوس و پسوریازیس نیز با سندرم متابولیک و چاقی مرتبط هستند.

احتمال مشاهدة موی زائد و ریزش مو با الگوی مردانه و آکنه‌های شدید ناحیة چانه در زنان چاق مبتلا به سندرم تخمدان پلی‌کیستیک بیشتر است. ادم لنفاوی و عوارض ناشی از آن با چاقی بیمارگونه مرتبط است و احتمال مشاهدة عروق واریسی با چاقی افزایش می‌یابد.

آموزش صحيح و پرورش بهتر كودكان تيزهوش

خشكی چشم‌ را جدّي بگيريد!